Apel bivših i sadašnjih pripadnika policije

Apel pripadnika policije koji se pojavio na društvenim mrežama koji prenose kako policajci u penziji tako i aktivni u službi prenosimo u celosti:

Mi, bivši i sadašnji pripadnici policije, izražavamo zabrinutost dešavanjima u kontekstu studentskih i građanskih protesta, a koji su kulminacija toga što se godinama unazad policija zloupotrebljava u svrhe politike, organizovanog kriminala i korupcije.

U periodu pre i nakon protesta na Vidovdan 2025. godine, zabeležena su postupanja policije koja ni u kom smislu ne oličavaju dole navedene standarde policijskog postupanja, a ni druga pravila propisana Zakonom i podzakonskim propisima. Primeri takvih postupanja su:

pozivanje i odvođenje lica bez prethodno navedenog razloga poziva i legitimisanja policijskog službenika – što izaziva strah i nepoverenje javnosti;
prekomerna upotreba sredstava prinude i sile prema građanima koji su pružali aktivan ili pasivan otpor u satima nakon protesta 28.06. – što izaziva ogorčenje i mržnju prema svim policijskim službenicima;
korišćenje policijskih vozila (popularno “marica”) na način kojim se ugrožava bezbednost građana i imovine - zaletanjem u okupljene građane (verovatno radi razbijanja blokada) – što je u potpunoj suprotnosti sa pravnim propisima i etičkim načelima;
prekrivanje lica i identifikacionih obeležja prilikom sprovođenja policijskih poslova (npr. hapšenja ili odguravanje građana koji neposlušnost izražavaju na pešačkim prelazima).

Podsećamo kolege na standarde policijskog postupanja (čl. 33 Zakona o policiji):

1) dužnost služenja građanima i zajednici;
2) odgovaranje na potrebe i očekivanja građana;
3) poštovanje zakonitosti i suzbijanje nezakonitosti;
4) ostvarivanje ljudskih i manjinskih prava i sloboda;
5) nediskriminaciju pri izvršavanju policijskih zadataka;
6) srazmernost u upotrebi sredstava prinude;
7) zabranu mučenja i primene nečovečnih i ponižavajućih postupaka;
8) pružanje pomoći nastradalim licima;
9) pridržavanje profesionalnog ponašanja i integriteta;
10) obavezu zaštite tajnih podataka;
11) obavezu odbijanja nezakonitih naređenja i prijavljivanja korupcije.

Pozivamo kolege da odbiju nezakonita naređenja, kao i ona koja na bilo koji način mogu ugroziti bezbednost građana, imovine i samih policijskih službenika. Pozivamo ih i na poštovanje ljudskog dostojanstva, etičkih standarda i na humanost.

Pored obaveze odbijanja nezakonitih naređenja iz čl. 33, odbijanje nezakonitih naređenja je i dužnost i pravo čl. 41, st. 3 Zakona o policiji:

“Ako naređenje smatra nezakonitim iz drugih razloga, policijski službenik ima pravo da o tome izvesti neposredno višeg rukovodioca.”

Odbijanje naređenja u situaciji kada takvo naređenje ugrožava bezbednost ili je protivno načelima humanosti i društvenom interesu - jeste herojstvo.

Jedino se na taj način čuva ugled službe i, još bitnije, lični integritet.

Dole potpisani bivši i sadašnji pripadnici policije,

Dušan Stanković, bivši zastavnik policije

Katarina Petrović, major policije

Bogoljub Živković, general policije u penziji

Srba Sirmić, vodnik I klase policije u penziji

Slavoljub Đorđević, zastavnik I klase policije u penziji

Predrag Simonović, major policije u penziji

Miroslav Stankov, vodnik I klase policije u penziji